quả phúc
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ:
- Kết quả tốt lành, phước báo nhận được từ việc làm phúc, giúp đỡ người khác: Theo quan niệm của Phật giáo, "quả phúc" là kết quả thiện lành, là phước báo mà một người nhận được trong hiện tại hoặc tương lai do những việc làm tốt, hành động giúp đỡ người khác (tạo phúc) từ trước đó.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Những đứa trẻ ngoan ngoãn, hiếu thảo là quả phúc của cha mẹ. (Những đứa trẻ ngoan ngoãn, hiếu thảo là kết quả phước lành mà cha mẹ nhận được.)
- Cụ già sống thọ, an nhàn là hưởng quả phúc của một đời tích đức. (Cụ già sống thọ, an nhàn là đang hưởng phước báo từ một đời làm việc thiện, tích lũy đức hạnh.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "Gieo nhân nào, gặt quả nấy": Một câu nói phổ biến thể hiện triết lý nhân quả, trong đó "quả" có thể hiểu là "quả phúc" (nếu gieo nhân lành) hoặc "quả báo" (nếu gieo nhân ác).
- Ông ta luôn sống lương thiện, giúp đỡ mọi người, nay con cháu đỗ đạt thành tài, đúng là gieo nhân nào gặt quả nấy. (Ông ta luôn sống lương thiện, giúp đỡ mọi người, nay con cháu đỗ đạt thành tài, đúng là gieo nhân lành thì gặt được quả phúc.)
Biến thể và từ gần giống
Phúc báo (danh từ): Phước lành, điều tốt lành được báo đáp lại, nghĩa gần với "quả phúc".
- Làm việc thiện ắt sẽ được hưởng phúc báo. (Làm việc thiện chắc chắn sẽ được hưởng phước lành.)
Phước đức (danh từ): Phước và đức, thường dùng để chỉ sự may mắn, tốt lành do tích lũy đức hạnh mà có.
- Gia đình ấy giàu có, hạnh phúc là nhờ phước đức ông bà để lại. (Gia đình ấy giàu có, hạnh phúc là nhờ phước và đức mà ông bà tích lũy để lại.)
Từ đồng nghĩa
- Phước lành: Điều tốt lành, may mắn (thường mang sắc thái tâm linh, tôn giáo).
- Thiện báo: Báo ứng tốt lành từ việc làm thiện (thuật ngữ thường dùng trong Phật giáo).
Từ trái nghĩa
- Quả báo: Hậu quả xấu, nghiệp báo phải nhận từ những việc ác đã làm (thường đi với nghĩa tiêu cực).
- Ác báo: Điều xấu, tai họa phải gánh chịu do gây tạo nghiệp ác.
Thành ngữ liên quan
- "Ở hiền gặp lành": Thành ngữ thể hiện quan niệm sống hiền lành, làm điều thiện thì sẽ gặp được những điều tốt đẹp, may mắn ("lành" ở đây có thể hiểu là "quả phúc").
- Cứ sống tử tế đi, ở hiền thì sẽ gặp lành. (Cứ sống tử tế đi, làm điều thiện thì sẽ gặp được quả phúc.)
- Kết quả của sự làm phúc, sự giúp đỡ người, theo Phật giáo.